List CMR wypełnia w praktyce nadawca w polach od 1 do 15: swoje dane, odbiorcę, miejsce dostawy i załadunku, opis towaru, liczbę sztuk, wagę brutto i załączone dokumenty. Przewoźnik dopisuje swoje dane, numery rejestracyjne i ewentualne zastrzeżenia, a odbiorca potwierdza przyjęcie w polu 24. Obowiązkową treść listu określa Konwencja CMR.
List CMR: dowód, nie formalność
Zgodnie z art. 4 i 9 Konwencji CMR list przewozowy jest dowodem zawarcia umowy przewozu, jej warunków i przyjęcia towaru przez przewoźnika. Co ważne, brak albo wadliwość listu nie unieważnia samej umowy. Tyle że bez poprawnie wypełnionego listu każdą okoliczność trzeba będzie udowadniać inaczej, a to przy sporze o szkodę robi się kosztowne. Pełny tekst konwencji publikujemy pod adresem Konwencja CMR.
Pola nadawcy: 1 do 15
- Pole 1: nadawca z pełnym adresem. Pole 2: odbiorca z pełnym adresem.
- Pole 3: miejsce przeznaczenia. Pole 4: miejsce i data załadunku.
- Pole 5: załączone dokumenty, na przykład faktura albo dokumenty celne.
- Pola 6 do 9: cechy i numery, liczba sztuk, sposób opakowania, rodzaj towaru.
- Pole 11: waga brutto. Pole 12: objętość, jeżeli ma znaczenie.
- Pole 13: instrukcje nadawcy, na przykład dotyczące odprawy celnej.
- Pole 15: warunki płatności za towar, jeżeli strony ich używają.
Pola przewoźnika i podpisy
Przewoźnik wpisuje swoje dane w polu 16, kolejnych przewoźników w polu 17, a zastrzeżenia co do stanu towaru i opakowania w polu 18. Pole 21 to miejsce i data wystawienia. Podpisy zamykają dokument: nadawca w polu 22, przewoźnik w polu 23, odbiorca przy dostawie w polu 24, z datą przyjęcia. Zgodnie z art. 5 konwencji list wystawia się w trzech oryginałach: dla nadawcy, dla przewoźnika i egzemplarz towarzyszący towarowi do odbiorcy. (źródło: unece.org)
Zastrzeżenia przy załadunku: pole 18 pracuje na przewoźnika
Art. 8 konwencji każe przewoźnikowi sprawdzić przy przyjęciu liczbę sztuk, ich cechy i numery oraz widoczny stan towaru i opakowania. Jeżeli nie ma takiej możliwości, na przykład nadawca ładuje zaplombowane palety, kierowca powinien wpisać uzasadnione zastrzeżenie w polu 18. Bez zastrzeżeń działa domniemanie z art. 9: przyjęto towar w dobrym widocznym stanie i w zgodnej liczbie. Przy sporze to domniemanie bywa warte dokładnie tyle, ile kosztowała szkoda.
Błędy, które kosztują najwięcej
Zgodnie z art. 7 konwencji nadawca odpowiada za szkody wynikłe z niedokładnych lub niepełnych danych w liście. Zaniżona waga, nieprecyzyjny opis towaru albo brak wymaganych dokumentów z pola 5 potrafią zatrzymać auto na granicy i przenieść koszty postoju na nadawcę. Przy przewozach poza Unię komplet dokumentów celnych przygotowujemy w ramach usługi organizacja odpraw celnych.
List CMR a odszkodowanie
Poprawny list to podstawa skutecznej reklamacji: dokumentuje, co, w jakiej ilości i w jakim stanie przyjęto do przewozu w ramach transportu drogowego. Granice odpowiedzialności przewoźnika i rolę dodatkowej polisy omawiamy w usłudze ubezpieczenie cargo, a o tym, kto odpowiada za mocowanie towaru, piszemy w artykule mocowanie ładunku.
Czy brak listu CMR unieważnia umowę przewozu?
Brak lub wadliwość listu przewozowego nie unieważnia samej umowy przewozu, jednak bez poprawnie wypełnionego dokumentu udowodnienie warunków transportu i stanu towaru w przypadku sporu staje się znacznie trudniejsze.
Krok po kroku
- Wpisanie danych stron. Uzupełnij pełne nazwy oraz adresy nadawcy i odbiorcy w polach pierwszym i drugim.
- Określenie miejsc transportu. Wskaż dokładny adres przyjęcia towaru do przewozu oraz miejsce jego wyładunku.
- Opisanie ładunku i dokumentów. Podaj dokładną nazwę towaru, liczbę sztuk, wagę brutto oraz załączone dokumenty.
- Uzupełnienie danych transportowych. Przewoźnik wpisuje swoje dane, numery rejestracyjne pojazdu oraz ewentualne zastrzeżenia.
- Potwierdzenie dostawy. Odbiorca składa podpis i pieczęć w polu dwudziestym czwartym po sprawdzonym odbiorze towaru.
Definicje
- CMR (Convention relative au contrat de transport international de marchandises par route): Międzynarodowa konwencja o umowie drogowego przewozu towarów oraz wyznaczony przez nią list przewozowy.
- Nadawca: Strona umowy przewozu nadająca towar, odpowiedzialna za wypełnienie pól od pierwszego do piętnastego.
- Przewoźnik: Podmiot wykonujący transport drogowy, wpisujący swoje dane oraz ewentualne zastrzeżenia w liście przewozowym.
- Odbiorca: Wskazany w dokumencie adresat przesyłki, który potwierdza przyjęcie towaru w polu dwudziestym czwartym.
Kiedy ta zasada nie obowiązuje?
Opisana reguła stosowania konwencji CMR nie dotyczy przesyłek pocztowych, przewozów zwłok ani transportu wykonywanego w ramach międzynarodowych umów pocztowych.
Rola OTSL
Gdy planujesz przewóz międzynarodowy, weryfikujemy poprawność dokumentacji i dbamy o zgodność z wymogami prawnymi. Sprawdź nasz transport drogowy (FTL) i dowiedz się, jak działa spedycja od A do Z.
Grafika AI